USD 0,0000
EUR 0,0000
USD/EUR 0,00
ALTIN 000,00
BİST 0.000

Türkiye’nin Borçları…

06-04-2021

Ekonomide herkes döviz kurundaki rekorlara odaklanmışken, ülke olarak, iç borcumuzda rekor artış yaşanıyor. Hazine ve Maliye Bakanlığı verilerine göre, 2020 yılı başında 1 trilyon 329 milyar TL olan merkezi yönetim borç stoğu, 8 ayda 481 milyar TL yükselerek  1 trilyon 810 milyar TL ulaştı. Sekiz aylık artış yüzde 36. 

Ülkemizin borç stokunun  Milli Gelire oranı, yılbaşında yüzde 30,8 iken Ağustosta yüzde 40,4 fırladı. Döviz cinsinden hazine garantili köprü, otoyol ve hastane projeleri kaynaklı koşullu borçlar, hazinenin borç stokuna dahil edilmiyor. Ancak bu projeler için yapılan ödemeler hazinenin harcamalarını  ve dolayısıyla borçlanmasını hızla artırıyor. Bu da dolaylı olarak borcumuzu artırıyor.

 2017 ile birlikte bütçe disiplininden gevşeyen hükümet mali disiplinden de uzaklaştı. Pandemi öncesi Varlık Barışı, İmar Affı, Bedelli Askerlik gibi süreklilik arz etmeyen yöntemlerle devlet bütçe açıkları kısmide olsa denkleştirildi.  Ancak Covid 19 Pandemisi ile birlikte diğer ülkelerde olduğu gibi, devlet ekonomiyi destekleyici politikalar yapmak zorunda kaldığı için bütçe açığı ve ardından da Kamu borç oranı da arttı. 

 Bunun yanında Türkiye'nin  2019 yılı sonuna göre 435 milyar $ olan dış borç stokunun Milli Gelire oranı yüzde 57 idi. 2020 yılının 4. çeyreğinde dış borç stoku 450 milyar $, GSYH oranı ise yüzde 62,8 yükseldi. Bu borcun 247,6 milyar $ özel sektöre ait. Dünya Bankası Kaynaklarına göre Türkiye  düşük ve orta gelirli  120 ülke arasında dış borçta  dünyada 6 sırada, borcun milli gelire oranında ise Arjantin'in ardından 2. sırada…

Türk Lirası’nın, Dolar ve Euro karşısında büyük değer kaybı da, borç yükünü kendiliğinden artırıyor. Üstelik 2020’de Türkiye, TL’nin değer kaybının önüne geçmek için yüksek düzeyde  rezerv  harcadı. 

 Ülkemizin borçlarının yanında, şirketlerin ve hane halkının borçları da artmaktadır. Bankalar Birliğinin 2021 Şubat raporuna göre,  Bankaların toplam kredi hacmi 3,5  trilyon TL. Bankacılık sektörünün toplam mevduatı ise  3,3 trilyon TL. Verilere göre, tüketici kredileri 866 milyar TL. na ulaşmış. Kredi kullanan kişi sayısı tam  28 milyona yaklaşmış. Ortalama borç miktarı ise yaklaşık 31 bin lira. Nasıl ödenecek bu borçlar/krediler?.. Gelirimiz var mı? Umutluyuz.. Şahsen ben pandemiye kadar umutluydum, salgın sonrası binlerce iş yeri kapanmış, resmi rakamlara göre 3,8 milyon insan iş arıyor, genç işsiz oranı yüzde 24,7  ama, gerçek işsiz rakamı çok daha fazla... 

Maalesef ülkemizde ekonomi iyi gitmiyor. Devletimiz çok ciddi borçlu… Şirketler borç batağında.. Peki vatandaşlarımız  ne durumda? Bakın, onlar da çok fena. 

 İnsan ölünce bütün borçlarından kurtulur.(W.Shakespeare)

Kaynaklar: 

Hazine Maliye Bakanlığı kaynakları,

Dünya Bankası kaynakları,  

Bankalar Birliği Bültenleri,

 

SİZİN DÜŞÜNCELERİNİZ?